Na een verbouwing van 2,5 jaar is sport- en evenementencomplex Merwestein in Nieuwegein weer open. Het complex combineert een uitgebreid recreatief zwembad met een dubbele sporthal, multifunctionele ruimten, e-sports en vier horecapunten. De komst van twee nationale sportbonden en de inzet van data en AI onderstrepen dat exploitant Verbindion meer voor ogen heeft dan een lokale sportvoorziening.
Vanaf maandag 31 augustus 2026 wordt Merwestein gefaseerd in gebruik genomen. Zwemlessen, banenzwemmen, de sporthallen, vergader- en beweegruimten en horeca zijn als eerste gestart. Op donderdag 3 september volgt het recreatieve zwemdeel, met onder meer het golfslagbad en de wildwaterbaan.
De heropening markeert de afronding van een ingrijpende transformatie. Een deel van het bestaande badgebied is behouden en gerenoveerd, terwijl andere bouwdelen zijn gesloopt en vervangen door nieuwbouw. Volgens architect Slangen + Koenis heeft het vernieuwde complex een omvang van circa 19.000 vierkante meter bruto vloeroppervlak.
Meer doelgroepen en meer bezoekmomenten
Voor de recreatiesector is vooral de combinatie van functies interessant. Het vernieuwde recreatiebad, activiteitenbad en golfslagbad kregen meer voorzieningen voor peuters en kleuters en extra interactieve elementen. Daarnaast beschikt Merwestein nu over een dubbele sporthal, acht vergader- en beweegruimten en vier horecapunten onder de naam Drinks & Bites.
Door deze functies in één gebouw samen te brengen, kan het complex gedurende de hele dag verschillende doelgroepen ontvangen: van leszwemmers, gezinnen en individuele sporters tot scholen, verenigingen, zakelijke gebruikers en bezoekers van evenementen. De uitbreiding biedt bovendien meer mogelijkheden om een bezoek aan sport of zwemmen te combineren met horeca, verhuur en andere activiteiten.
De architectuur ondersteunt die multifunctionele opzet. De dubbele sporthal is op de verdieping geplaatst, waardoor op de begane grond ruimte ontstond voor onder meer beweegruimten, vergaderfuncties, horeca en een transparante entreezone. De hal is bijna 89 meter lang en 28,5 meter breed. Met vier scheidingswanden kan de vloer in vijf zaaldelen worden opgesplitst. De tribune biedt plaats aan 800 bezoekers. De vergader- en beweegruimten kunnen afzonderlijk of gekoppeld worden gebruikt en zijn uitgerust met interactieve led-belijning in de vloer.
Nationale sportbonden als vaste gebruikers
De ambitie om van Merwestein een regionale én landelijke sporthub te maken, krijgt invulling door de komst van de Nederlandse Darts Bond (NDB) en de Koninklijke Nederlandse Biljartbond (KNBB). Beide organisaties vestigen hun bondskantoor in het complex. De NDB brengt bovendien een groot deel van zijn evenementen naar Nieuwegein.
Daarmee krijgt Merwestein niet alleen incidentele zaalverhuur, maar ook vaste organisatorische gebruikers en terugkerende wedstrijden. De flexibele dubbele sporthal en multifunctionele ruimten bieden ruimte aan onder meer nationale kampioenschappen, rankingtoernooien en finales. Voor de exploitatie kunnen zulke terugkerende evenementen zorgen voor een stabielere bezetting en extra bestedingen in horeca en aanvullende verhuur.
De partnerships hebben ook een verbinding met de commerciële recreatiesector. Zowel darts als biljart, pool en snooker worden veel aangeboden in de horeca en bij aanbieders van competitive socialising en doe-horeca. De NDB en KNBB gaven eerder aan open te staan voor verdere samenwerking met commerciële partijen.
Tot de vaste partners rond het complex behoren ook het naastgelegen DeMIX Fitness & Leefstijl, duikwinkel SubLub en House of Esports. Op de eigen website presenteert Merwestein esports inmiddels als een van de sportfaciliteiten, naast de sporthallen, buitensport en activiteiten van buurtsportorganisatie SportID.
Recreatief zwemmen blijft belangrijke publiekstrekker
Hoewel Merwestein zich nadrukkelijker als brede sport- en verbindingshub presenteert, blijft recreatief zwemmen een belangrijk onderdeel van het concept. Het bad richt zich met meerdere interactieve glijbanen, een wildwaterbaan met stroomversnelling, een golfslagbad, duikplanken, waterfonteinen en peuterbaden op gezinnen en kinderen. Digitale schermen en een eigentijdse inrichting moeten de beleving in het hele complex vergroten.
Ook de programmering wordt verder doelgroepgericht ingevuld. Naast vrijzwemmen keren activiteiten als baby-, peuter-, teddy- en zwangerschapszwemmen terug. De komende periode worden aanvullende lessen en activiteiten opgestart. Voor jonge bezoekers introduceert Merwestein de otter Eden. Deze mascotte, gebaseerd op een ontwerpwedstrijd onder zwemleskinderen, krijgt een vaste rol in zwemlessen en kinderactiviteiten. Daarmee wordt niet alleen het gebouw vernieuwd, maar ook gewerkt aan herkenbaarheid en binding binnen de programmering.
De vier horecapunten bedienen verschillende bezoekstromen. Naast snacks en friet in het zwembad biedt Drinks & Bites in de entree ook sappen, broodjes, salades en avondmaaltijden. Voor verhuur en evenementen kan horeca als aanvullende dienst worden ingezet.
Groter gebouw, lager energiegebruik als ambitie
Een groot deel van de vernieuwing is gericht op het terugdringen van het energie- en watergebruik. Merwestein beschikt over ruim 2.700 zonnepanelen. Regenwater van de daken wordt opgevangen, gereinigd en opnieuw gebruikt. Ook wordt warmte uit douchewater teruggewonnen en vindt energie-uitwisseling plaats met het naastgelegen DeMIX.
Volgens de projectbeschrijving van Slangen + Koenis is het gebouw volledig all-electric ontworpen. Ondanks een toename van de gebouwomvang met ongeveer 60 procent was het ontwerpdoel om het energiegebruik te halveren. De daadwerkelijke prestaties zullen in de exploitatie moeten blijken. Het behoud en de renovatie van het bestaande badgebied vormden daarnaast een belangrijk onderdeel van de circulaire ontwerpstrategie.
Data en AI voor sturing op bezetting
Naast sportinhoudelijke partijen heeft Verbindion technologiebedrijven KnowUr.Biz en Vintia aan het complex verbonden. Data en AI moeten worden gebruikt om de bezetting, het gebruik en het onderhoud van de accommodatie te optimaliseren. Juist in een gebouw met zwembaden, sporthallen, vergaderruimten, horeca en uiteenlopende gebruikers kan geïntegreerde sturing helpen om capaciteit slimmer te benutten.
Voor exploitanten van sport- en leisurevoorzieningen laat het project zien hoe een zwembad kan worden ingebed in een breder voorzieningenconcept. Niet één functie, maar de combinatie van recreatie, sport, horeca, verhuur, gezondheid en maatschappelijke programmering vormt de basis. Dat vergroot het aantal mogelijke bezoekmomenten en inkomstenstromen, al zal de komende periode moeten blijken hoe de nieuwe capaciteit wordt benut en welke invloed de investeringen hebben op bezoekersaantallen en exploitatie.
Merwestein biedt de ruimten actief aan voor sporttoernooien, trainingen, clinics, vergaderingen en feesten. Ook de zwembaden en banen zijn te huur voor groepen en clubs, terwijl kinderfeestjes, schoolreisjes en bedrijfsuitjes een afzonderlijke markt vormen. Het buitenterrein wordt nog vernieuwd en moet sport, bewegen, groen en ontmoeting ook buiten de openingstijden met elkaar verbinden.
De financiële omvang van het project is in het openingsbericht niet vermeld. De gemeenteraad van Nieuwegein machtigde het college in 2023 wel om garant te staan voor een lening van maximaal 50 miljoen euro aan Verbindion. Dit bedrag is een financieringsplafond en niet automatisch gelijk aan de uiteindelijke bouwsom. Het project is daarnaast medegefinancierd door de Europese Unie.
Bouwpartners
Slangen + Koenis Architecten maakte het ontwerp. Burgland Bouw trad op als uitvoerend aannemer en Hellebrekers Water & Leisuretechniek verzorgde de installaties. Treem begeleidde het bouwproces. Het ontwerp voor het buitenterrein, dat nog verder wordt ontwikkeld, is afkomstig van Felixx Landscape Architects & Planners.
Meer informatie; www.merwestein.nl