Het College van Beroep voor het bedrijfsleven heeft twee van de drie lasten onder dwangsom tegen het Dolfinarium vernietigd. Volgens de hoogste bestuursrechter was bij de reguliere dierpresentaties en een concert met dolfijnen onvoldoende deugdelijk en controleerbaar vastgesteld dat de dierentuinvergunning was overtreden. Een derde last, rond het programma waarbij bezoekers bij dolfijnen in het water staan, blijft wel in stand.
De uitspraken van 6 oktober 2026 beëindigen drie afzonderlijke procedures over de manier waarop het Dolfinarium invulling geeft aan de voorschriften van zijn dierentuinvergunning.
In twee zaken krijgt het park gelijk. In de derde zaak blijft de handhavingsmaatregel overeind. Voor exploitanten van dierentuinen en andere attracties met vergunninggebonden presentaties is vooral relevant hoe zwaar de kwaliteit van observaties, beeldmateriaal en context meeweegt bij handhaving.
Volledige presentatie moest worden beoordeeld
De grootste zaak draaide om reguliere dierpresentaties. De staatssecretaris stelde dat bij verschillende interacties tussen dierverzorgers en dieren de vergunningvoorschriften waren overtreden.
Het College oordeelt dat de relevante feiten niet deugdelijk en controleerbaar zijn vastgesteld. De gebruikte videofragmenten gaven geen compleet beeld van de presentaties en de educatieve context. Daardoor kon volgens de rechter niet worden vastgesteld dat sprake was van een overtreding.
Het Dolfinarium wees er in zijn persbericht daarnaast op dat een deel van het gebruikte materiaal uit gemonteerde fragmenten bestond. De rechterlijke kern blijft echter dat de staatssecretaris op basis van het beschikbare onderzoek niet voldoende kon aantonen dat de vergunning was overtreden.
De last onder dwangsom wordt daarom herroepen.
Ook dwangsom rond concert van tafel
Een tweede procedure ging over een concert waarbij dolfijnen onderdeel waren van het programma.
De staatssecretaris vond dat tijdens het concert de educatieve boodschap niet centraal stond. De onderbouwing steunde onder meer op korte videofragmenten, terwijl het evenement volgens het dossier meerdere uren duurde.
Ook hier vindt het College de feitelijke basis onvoldoende. Zonder beoordeling van het volledige concert kon niet worden vastgesteld welke plaats de educatieve boodschap in het totale programma innam. Ook deze last onder dwangsom vervalt.
Derde last blijft wel in stand
In de procedure over het aanvullende programma waarbij bezoekers bij dolfijnen in het water kunnen staan, komt het College tot een andere conclusie.
Volgens de vergunning moeten de dieren binnen dit programma zelf op de bezoeker en de interactie afkomen. Tijdens een inspectie bleek dat een dolfijn een commando kreeg om naar bezoekers toe te komen, zodat het dier kon worden aangeraakt.
Daarmee was volgens het College wel sprake van strijd met de vergunning. Deze last onder dwangsom blijft daarom in stand. De officiële toelichting van de Rechtspraak vermeldt dat deze last tot oktober 2025 liep, dat het Dolfinarium in die periode geen dwangsommen heeft verbeurd en dat de last inmiddels is uitgewerkt.
Juridische uitkomst is ook operationeel relevant
De uitspraken laten zien dat handhaving rond dierpresentaties niet alleen draait om wat op een enkel beeldfragment zichtbaar is. Wanneer vergunningvoorwaarden samenhangen met educatie, verzorging en de volledige context van een programma, moet ook die context in het onderzoek worden meegenomen.
Voor attractiebedrijven is dat praktisch relevant bij het vastleggen van werkwijzen, instructies voor medewerkers, educatieve scripts en eigen documentatie. Hoe duidelijker de koppeling tussen vergunningvoorschriften en de dagelijkse uitvoering is vastgelegd, hoe beter een bedrijf kan aantonen hoe een presentatie in de praktijk is opgebouwd.
Tegelijkertijd laat de derde procedure zien dat een concreet voorschrift over de manier waarop een interactie tot stand komt wel direct handhaafbaar kan zijn.
Nieuwe dolfijnenvoorstelling vanaf 10 oktober
De juridische uitspraken vallen samen met de introductie van een nieuwe dolfijnenvoorstelling. Het Dolfinarium start met Fynn & de stem van de zee, die vanaf 10 oktober meerdere keren per dag in het DolfijndoMijn te zien is.
Volgens het park vormt educatie daarin de rode draad, met aandacht voor gedrag, communicatie en de leefwereld van dolfijnen.
Meer informatie
Bronnen: persbericht Dolfinarium, 6 oktober 2026, en de officiële samenvatting van het College van Beroep voor het bedrijfsleven via Rechtspraak.nl. Uitspraken: ECLI:NL:CBB:2026:475, ECLI:NL:CBB:2026:476 en ECLI:NL:CBB:2026:477. Beeld: Dolfinarium.