Veel verouderde (en ook goedkope) vakantieparken en campings zijn de afgelopen jaren uit de markt verdwenen. Daarmee is ook het aanbod in het budgetsegment sterk afgenomen. Liggen er inmiddels kansen om hierop in te spelen? In de retailsector zijn budgetconcepten (b.v. Lidl, Aldi, Dirk en Action) bijzonder succesvol. Welk budgetconcept werkt voor de verblijfsrecreatie?
Consumenten die op dit moment zoeken naar een goedkope vakantie moeten, zeker in het hoogseizoen, creatief zijn. In dit artikel kijken we naar diverse opties – en het businessmodel er achter.
Zie ook:
- De herontdekking van ‘eenvoud’ op vakantie
- Uit Nibud-cijfers blijkt dat betaalbaarheid van recreatie onder druk staat
Prijsopdrijvend effect – vooral door belastingen
Het is in Nederland niet eenvoudig om vakanties tegen een zeer laag budgettarief aan te bieden. Factoren die daarnaast nog prijsopdrijvend werken:
- BTW (voor accommodaties recent verhoogd van 9 naar 21%. Kamperen: 9%)
- Toeristenbelasting. (Gemiddeld € 2,79 p.p.p.n. in 2026)
- Deelname aan marketingplatform (provisie) zoals booking.com of airbnb (rond de 15%)
- Reserveringssoftware (1 – 3%)
Kamperen bij de boer
De Stichting Vrije Recreatie (SVR) staat al jaren bekend als een prima alternatief om goedkoop op vakantie te gaan op het erf van een (ex-) boerenbedrijf. Sinds een jaar hanteert de SVR geen maximumprijzen meer voor de aangesloten kampeerterreinen. SVR woordvoerder Bas van Mill: “De variatie in aanbod, service en locatie is dermate groot dat een vaste maximumprijs niet meer goed werkte. We werken nu met een ‘adviesprijs’. Campings die onder die prijs zitten krijgen één €-tekentje, de wat duurdere alternatieven worden op €€€ getoond. De kampeerder kan daar zelf op selecteren. Toch blijft kamperen bij de boer een van de goedkoopste opties om vakantie te vieren. Als je met een eigen kampeermiddel komt, dan val je ook nog onder het lage BTW tarief. De toeristenbelasting, zeker als dat een vast bedrag is, is voor veel van onze bedrijven wel een relatief fors onderdeel van de prijs. Sinds kort heeft de SVR ook het platform hurenbijdeboer.nl opgezet. Ook daarin zijn veel goedkope alternatieven te vinden.”
Waardoor kan een boerencamping het budgetsegment bedienen?
- De investeringen voor een campingvoorziening zijn relatief laag. Vaak betreft dat vooral de water en stroomaansluiting en/of een sanitairgebouw.
- Het gros van de kampeerbedrijven heeft er een tweede inkomstenbron naast. Dat is voor een groot deel ‘de boerderij’, maar er zijn ook mensen die elders in loondienst werken. De gasten hebben niet continu de eigenaren nodig.
- De boerencampings van de SVR kennen een relatief hoge bezetting in het kampeerseizoen van 15 maart tot 31 oktober. Van Mil schat dat in op 70 tot 80%.
Van Mil: “De meeste campings werken met een standaardtarief voor het hele jaar. De grond wordt immers ook niet duurder in de zomervakantie. De goedkoopste opties komen uit rond de € 18 per nacht voor een 2-persoons tentje. De prijs staat bij ons vooral onder druk door allerlei belastingen. Camperaars kregen onlangs ook nog een verhoging van de motorrijtuigenbelasting voor hun kiezen.”
Vakantieparken met schaalvoordelen en lage kosten
In Nederland zijn er enkele ketens van vakantieparken die zich richten op een vakantie tegen aan aantrekkelijk geprijsd tarief. Laurens Taekema van Parkvakanties.nl kan op zijn platform goed zien welke prijzen er gevraagd worden: “In het goedkoopste segment zien we o.a de Oostappen Groep en Succes Parken. Bij Molecaten en TopParken zien we regelmatig ook wel aantrekkelijke aanbiedingen. Voor een weekend voor een gezin van 4 personen in de zomervakantie betaal je bij Oostappen bijvoorbeeld rond de 300 à 350 euro en bij Molecaten of TopParken vanaf 450 euro.”
Hoe realiseren ketens hun lage prijzen?
- Wie is er niet bekend met de term ‘Massa is kassa’? (Peter Gillis – Oostappen Vakantieparken) Vanuit een ondernemersperspectief betekent dit vooral lagere kosten door grootschaliger scherpe inkoop.
- Versimpeling van het aanbod en standaardisatie. Veel centrale voorzieningen worden gratis aangeboden, waardoor je geen extra personeel nodig hebt voor ticketing en controle.
- Eenvoudige accommodaties. Vooral de chalets, stacaravans en verhuurtenten zijn opties met een lage aanschafprijs, en daarmee wat snellere terugverdienprijs. Daar staat vaak een iets lager comfort en uitstraling tegenover.
Ketens van vakantieparken maken gebruik van slimme marketingsoftware met dynamic pricing. Deze parken zijn tijdens de schoolvakanties wel een stuk duurder. Daarin zit ook een deel van het verdienmodel van de onderneming. Buiten het seizoen worden de locaties vaak extreem goedkoop aangeboden.
Sociaal ondernemen
Een vorm van laag geprijsde en soms ook gratis vakanties wordt gerealiseerd door ondernemers die hun hart laten spreken. Zij bieden vakantieplekken aan voor mensen met een beperkt budget of andere beperkingen. Sommige parken / ketens hebben daarvoor een eigen programma (bijvoorbeeld RCN). In Vlaanderen kent men een overheidsprogramma ‘Iedereen verdient Vakantie’ die vakanties deels ‘sponsort’.
In Nederland is stichting De Vakantiebank actief. Die bundelt a.h.w. vraag en aanbod. Met een groep van ongeveer 70 partners worden vakanties aangeboden bij o.a. EuroParcs, Topparken, en de Oostappen Groep. De Vakantiebank draagt zorg voor een eerlijke distributie van de vakanties aan mensen die dat nodig hebben. Zo worden bijna 1000 gezinnen per jaar geholpen. Ook aanvullende financiering vinden (begroting bedraagt € 600.000) is onderdeel van de werkzaamheden. Bij een aanbod van meer dan 40 weken aan vakantieplekken wordt een vergoeding van € 400 per week betaald aan het park.
Wat zijn de uitdagingen bij deze vorm van vakantieaanbod?
Pim Loeff, projectleider bij de Vakantiebank, legt uit dat het samenbrengen van vraag en aanbod niet vanzelf gaat.
- De wachtlijst van mensen / gezinnen die op vakantie willen, maar dat niet kunnen betalen is veel groter dan het aanbod.
- Veel beschikbare vakantieweken vallen in het laagseizoen, terwijl 90% van de vakanties gaat naar gezinnen met schoolgaande kinderen.
- Gezinnen die jarenlang niet op vakantie zijn geweest ervaren een drempel als het gaat om kamperen. Zij kiezen liever voor accommodaties waar zij zich direct kunnen settelen.
- De vakantiebank is sterk afhankelijk van donaties om de kosten voor accommodaties bij te passen en gezinnen een vergoeding te geven voor reis- en verblijfskosten.
- Gezinnen willen ‘gewoon’ meedoen. Het wordt dus stilgehouden dat gasten via de Vakantiebank komen. De organisatie treedt wel op als contactpersoon bij de boekingen.
- Het is soms schijnend dat een heel groot deel van de vergoeding aan een park opgaat aan toeristenbelasting.
Meer informatie (en aanmelden): www.vakantiebank.nl
Een vorm van sociaal ondernemen die in opkomst is: de coöperatieve campings en vakantieparken. Deze recreatiebedrijven zijn in handen van de eigenaren van de kavels. Zij kunnen kosten deels beperkt houden via vrijwilligerswerk door de deelnemers in de coöperatie. Risico’s zijn er ook: de exploitatie berust sterk op constructieve samenwerking tussen de deelnemers en expertise op het gebied van efficiënte bedrijfsvoering is niet altijd in voldoende mate aanwezig.
Nog meer initiatieven
Dit artikel is zeker niet uitputtend in de opties die er op dit moment worden aangeboden. Enkele inspirerende partijen die ook actief zijn in het budgetsegment:
- Stayokay (jeugdherbergen)
- In het Groen (voorheen VeKaBo)
- Trekkershutten (onderdeel van De Groene Koepel)
- Corendon (en andere goedkope all inclusive vliegvakanties naar het buitenland)
- Diverse eenvoudige campings (die nog vallen onder het lage BTW tarief)
- Groepsaccommodaties voor schoolkampen (komen steeds vaker financieel in de knel.)
Advies voor ondernemers
Willem Kraanen, die namens Ginder bij diverse Vitale Vakantieparken-projecten betrokken is geeft nog enkele adviezen over de haalbaarheid van vakantieparken in het lage prijssegment:
- Ook oudere parken zijn rendabel te maken in het lagere prijssegment. Van belang is om een balans te vinden tussen kostenbeperking en investeren in een redelijke basiskwaliteit.
- Parken in het lagere prijssegment worden niet alleen bezocht door mensen met een laag inkomen. Soms kiest men er gewoon voor om een goedkopere vakantie te boeken.
- Het schrappen van dure voorzieningen en besparen (automatiseren) op exploitatie zijn nuttige instrumenten om de kosten omlaag te brengen.
- Met all-in concepten kan de vakantieganger besparen op de totaalprijs. De ondernemer bespaart in dat geval op transactiekosten en activiteiten.