Donderdag 12 januari was ik (red. Richard Otten / Pleisureworld) aanwezig op de Vakantiebeurs in de Jaarbeurs Utrecht, tijdens de vakdag of zoals het nu heet: De Travel Trade Days. Ik was daar niet alleen als bezoeker, maar nam ook live op het podium een aflevering op van LeisureTalk. Samen met Roy Platje, eigenaar van Red Online Marketing, spraken we over marketing, zichtbaarheid, de opkomst van AI en de veranderende dynamiek binnen leisure en recreatie.
De aflevering staat inmiddels online:
Vanuit die podcast-opname kijk ik ook terug op de beurs, zeker nu de bezoekersaantallen zijn gedeeld vanuit de organisatie en is gebleken dat, mede door het winterse weer, deze verder zijn gedaald. Voor recreatieondernemers in verblijfsrecreatie en dagrecreatie, campings, vakantieparken, pretparken en indoor attracties, blijft de vraag actueel wat de rol van dit type beurs nog is. Ik neem je mee im mijn visie daarop.
Internationale trend, niet alleen een Nederlands vraagstuk
De situatie rondom de Vakantiebeurs staat niet op zichzelf. Vorig jaar stopte in België al de Vakantiesalon in Brussel, jarenlang een toonaangevend consumenten-event rond reizen. Dat was geen incident, maar onderdeel van een bredere internationale beweging. Grote consumentenbeurzen rond het thema reizen staan onder druk door veranderend oriëntatiegedrag, digitalisering en verschuivende marketingbudgetten.
Tien jaar geleden zag de wereld er anders uit. Toen had bijvoorbeeld AtoutFrance (verkeersbureau Frankrijk) hier in Utrecht nog een enorm paviljoen met tientallen campings en stonden complete regio’s zij aan zij. Die beelden voelen inmiddels als een andere tijd. Niet omdat reizen minder populair is, maar omdat de manier waarop consumenten kiezen fundamenteel is veranderd.
Waardevolle gesprekken, meer tijd, minder mensen
Dat betekent niet dat deze editie weinig opleverde. Integendeel. Veel exposanten gaven aan dat ze goede gesprekken hebben gevoerd, zeker tijdens het B2B-gedeelte, de Travel Trade Days. Meer tijd per bezoeker, minder vluchtige contactmomenten, langere en inhoudelijkere gesprekken. In dat opzicht voelde de beurs rustiger en soms zelfs prettiger dan in de jaren waarin de hallen uitpuilden.
Tegelijkertijd blijft de realiteit zichtbaar. De kwantiteit is fors afgenomen, zeker voor de B2C beurs. Waar vorig jaar nog rond de 60.000 consumenten werden geteld, is dat aantal dit jaar duidelijk lager uitgevallen. Het winterse weer heeft daar aantoonbaar invloed op gehad. De omstandigheden zaten de organisatie niet mee en dat verdient ook benoeming. Het team achter de Vakantiebeurs heeft onder lastige condities een professioneel event neergezet.
Maar het weer verklaart niet alles. De structurele trend is al langer zichtbaar. Minder bezoekers betekent minder bereik, minder exposure en dus een scherpere ROI-afweging voor exposanten.
Een beurs gevangen in haar eigen breedte
De kernvraag blijft daarmee overeind. De Vakantiebeurs wil consumenten inspireren, professionals bedienen, landen, regio’s, touroperators, campings, techpartijen en bestemmingen allemaal een plek geven. Daardoor is het profiel breed, maar ook diffuus.
Het is geen uitgesproken consumentenbeurs meer, geen scherpe vakbeurs en ook geen gespecialiseerd leisureplatform. Uitsluiten is lastig, keuzes maken pijnlijk, maar juist dat gebrek aan specialisatie houdt de beurs in een lastige positie. Voor recreatieondernemers betekent dit dat de aansluiting niet altijd vanzelfsprekend voelt.
Lichtpunten en kansen
Tegelijkertijd zag ik ook lichtpunten. Er blijft behoefte aan fysieke ontmoeting. Mensen willen zich oriënteren op bestemmingen, zeker als het gaat om specifieke regio’s of niches. Voor kleinere touroperators en reisorganisaties is persoonlijk contact nog steeds van grote waarde. Juist zij profiteren van een beurs waar ze hun verhaal direct kunnen vertellen.
Als de Jaarbeurs erin slaagt om de kosten en organisatie flexibel te houden, dan kan de Vakantiebeurs ook in een compactere opzet, met duidelijke thema’s, regio’s of landen, prima toekomstbestendig zijn. Kleiner, gerichter en duidelijker.
De markt zal daarnaast moeten wennen aan het feit dat de vakdag niet meer is zoals vroeger. De Travel Trade Days hebben tijd nodig om zichzelf te laden en een eigen positie te vinden. De behoefte aan zo’n ontmoetingsplek is er zeker. Juist in een tijd waarin AI en digitalisering veel processen overnemen, ontstaat er extra waarde in plekken waar je elkaar fysiek ontmoet, zowel B2B als B2C.
Ik merk dit zelf ook. De events, kennis-sessies en vakdagen die wij vanuit Pleisureworld organiseren binnen de thema’s van FEC (Family Entertainment Centers) en vakantiehuis van de toekomst zijn kleinschalig, daardoor hoogwaardig en worden steevast goed bezocht.
Richting 2027 wordt bepalend
In de wandelgangen hoor je rationele afwegingen. Als het concept niet duidelijker wordt, zullen partijen afhaken. Niet uit onwil, maar vanuit zakelijke logica. Standkosten, voorbereiding en personele inzet moeten in verhouding blijven tot de opbrengst.
De Vakantiebeurs staat niet op omvallen, maar wel op een kantelpunt. Met gerichte keuzes, een scherper profiel en realistische verwachtingen kan dit event ook in de komende jaren relevant blijven voor de sector. Niet door terug te verlangen naar hoe het was, maar door te accepteren hoe de markt zich heeft ontwikkeld en daar het format op aan te passen.
Met dank aan (redacteur):
Richard Otten, www.pleisureworld.nl